Shtetet e Bashkuara të Amerikës sulmuan sot Venezuelën, duke arritur të kapin presidentin e vendit, Nicolas Maduro, bashkë me gruan e tij. Por kjo nuk është hera e parë që Amerika sulmon një shtet latin dhe largon nga froni udhëheqësin e atij shteti.
Më 3 janar 1990, gjenerali i Panamasë Manuel Antonio Noriega, pasi u fsheh për 10 ditë në ambasadën e Vatikanit në Panama City, iu dorëzua trupave ushtarake amerikane për t’u përballur me akuzat për trafik droge.
Gjatë qëndrimit të tij në Vatikan, një ekip i luftës psikologjike i Ushtrisë së Shteteve të Bashkuara luante muzikë rok me zë të lartë drejt ndërtesës.
Noriega më në fund iu dorëzua Shteteve të Bashkuara më 3 janar 1990 dhe më pas u transportua në Miami, ku u paraqit para gjykatës për një sërë akuzash penale.
Noriega u dërgua me avion në Miami ditën pasuese dhe turma qytetarësh në rrugët e Panama City festuan.
Më 10 korrik 1992, ish-diktatori u shpall fajtor për trafik droge, pastrim parash dhe veprimtari kriminale të organizuar dhe u dënua me 40 vjet burg.
2:30 min shikim
Noriega, i lindur në Panama në vitin 1938, ishte një ushtar besnik i gjeneralit Omar Torrijos, i cili mori pushtetin me një grusht shteti në vitin 1968.
Nën drejtimin e Torrijosit, Noriega drejtoi shërbimin famëkeq të inteligjencës G-2, i cili ngacmonte dhe terrorizonte njerëzit që kritikonin regjimin e Torrijosit. Noriega u bë gjithashtu një bashkëpunëtor i CIA-s, ndërkohë që pasurohej duke kontrabanduar drogë.
Në vitin 1981, Omar Torrijos vdiq në një aksident ajror dhe, pas një lufte dyvjeçare për pushtet, Noriega doli si gjeneral i forcave ushtarake të Panamasë. Ai u bë udhëheqësi de facto i vendit, duke manipuluar zgjedhjet presidenciale për të vendosur zyrtarë kukulla të tij. Sundimi i Noriegës u shënua nga korrupsioni dhe dhuna.

Ai u bë gjithashtu një agjent i dyfishtë, duke u shitur sekretet e inteligjencës amerikane Kubës dhe qeverive të Evropës Lindore.
Në vitin 1987, kur panamezët organizuan protesta kundër Noriegës dhe kërkuan largimin e tij, ai shpalli gjendje të jashtëzakonshme, mbylli stacionet e radios dhe gazetat dhe detyroi kundërshtarët politikë të shkonin në mërgim.
Po atë vit, Shtetet e Bashkuara ndërprenë ndihmën për Panamanë dhe u përpoqën ta detyronin Noriegën të jepte dorëheqjen; në vitin 1988, SHBA-të filluan të shqyrtonin përdorimin e forcës ushtarake për t’i dhënë fund trafikut të tij të drogës.
Noriega anuloi zgjedhjet presidenciale të majit 1989, ku përfshihej një kandidat i mbështetur nga SHBA-të, dhe në dhjetor të atij viti shpalli vendin e tij në gjendje lufte me Shtetet e Bashkuara.

Pak më vonë, një marins amerikan u vra nga ushtarë panamezë. Presidenti George H.W. Bush autorizoi “Operacionin Just Cause” dhe më 20 dhjetor 1989, 13.000 trupa amerikane u dërguan për të pushtuar Panama City, krahas 12.000 që ndodheshin tashmë atje, dhe për të kapur Noriegën.
Gjatë pushtimit, 23 trupa amerikane u vranë në luftime dhe mbi 300 u plagosën. Rreth 450 trupa panameze u vranë; vlerësimet për numrin e civilëve të vrarë variojnë nga disa qindra deri në disa mijëra, me mijëra të tjerë të plagosur.
Në vitin 1992, në një gjykatë federale të SHBA-ve, Noriega u shpall fajtor për trafik kokaine, veprimtari kriminale të organizuar dhe pastrim parash.
Ai u dënua me 40 vjet burg, por më vonë dënimi iu ul. Pasi kreu rreth 17 vjet, Noriega e përfundoi dënimin më 9 shtator 2007. Megjithatë, ai mbeti në burg ndërsa apelonte ekstradimin e tij në Francë, ku në vitin 1999 ishte gjykuar në mungesë dhe ishte shpallur fajtor për pastrim parash dhe krime të tjera. Në vitin 2010, Gjykata e Lartë e SHBA-ve refuzoi të shqyrtonte apelimin e tij dhe në prill Noriega u ekstradua në Francë, ku u gjykua në qershor.

Muajin pasues ai u shpall fajtor dhe u dënua me shtatë vjet burg. Në vitin 2011, megjithatë, Franca pranoi ta ekstradonte Noriegën në Panama, ku ai ishte gjykuar në mungesë dhe ishte shpallur fajtor për vrasjen e kundërshtarëve politikë, përfshirë Spadaforën. Më 11 dhjetor 2011, Noriega u kthye në vendin e tij, ku filloi të vuante tre dënime nga 20 vjet burg secilin. Ai ndodhej ende në paraburgim kur vdiq në vitin 2017.

Noriega, i quajtur në mënyrë përçmuese “Fytyra e Ananasit” për shkak të lëkurës së tij me shenja, vdiq në Panama City, Panama, më 29 maj 2017.








