Dëshiron të humbësh peshë? Të jetosh më gjatë? Të ulësh nivelin e stresit, të kontrollosh sheqerin në gjak ose të përmirësosh gjumin?
Një influencer dëshiron të tregon si ta bësh.
Një raport i ri tregon se shumë amerikanë po i dëgjojnë ata.
Gjysma e të rriturve në SHBA nën moshën 50 vjeç tani marrin informacione për shëndetin dhe mirëqenien nga influencues ose podkasterë, sipas një analize të publikuar të enjten nga Qendra Kërkimore Pew.
Raporti, i cili analizoi profilet e gati 13,000 llogarive për shëndet dhe mirëqenie me të paktën 100,000 ndjekës në rrjetet sociale, gjithashtu jep një pasqyrë se kush po e jep saktësisht këtë këshillë.
Një në pesë ishin profesionistë mjekësorë tradicionalë, si mjekë, dentistë ose infermierë.
Shumë prej tyre kishin përshkrime të tjera të kualifikimeve, duke u prezantuar si trajnerë diete ose jetese, sipërmarrës, apo prindër në biografinë e tyre.
Studimi gjeti se këto llogari kanë një ndikim të madh:
8% e tyre kanë mbi një milion ndjekës. Dhe rreth gjysma e konsumatorëve të këtij përmbajtjeje thanë se influencuesit i kanë ndihmuar të kuptojnë më mirë si të jenë të shëndetshëm.
“Ne po e nënvlerësojmë absolutisht ndikimin e influencuesve të mirëqenies”, tha Mariah Wellman, e cila studion komunitetet digjitale të shëndetit në Universitetin Shtetëror të Michiganit, shkruan New York Times.
“Ata nuk ndikojnë më vetëm në atë që blejmë apo veshim”, tha ajo, por edhe “në zgjedhjet tona të jetesës, në atë që fusim në trupin tonë”.
Fakti që shumë nga krijuesit më me ndikim në shëndet nuk janë pjesë e sistemit mjekësor nuk është krejtësisht befasues, tha Rachel Moran, një studiuese e dezinformimit shëndetësor në Universitetin e Washingtonit.
Në fakt, kjo mund të jetë pjesë e madhe e tërheqjes së tyre.
Besimi në agjencitë qeveritare të shëndetit ka rënë që nga pandemia, dhe megjithëse shumica e amerikanëve ende u besojnë rekomandimeve të mjekëve të tyre, përqindja që e thotë këtë ka rënë vitet e fundit.
Trajnerët dhe sipërmarrësit, të cilët përbënin gati 50% të influencuesve kryesorë, janë në gjendje të qëndrojnë në një vijë të mesme, tha Dr. Moran.
Ata mund të pretendojnë përvojë profesionale shëndetësore pa u parë si pjesë e establishmentit.
Gati një në pesë llogari nuk jepnin asnjë shpjegim për kualifikimet e tyre për të postuar për tema shëndeti dhe mirëqenie. Megjithatë, ato arritën të ndërtojnë ndjekje të mëdha në platforma si Instagram, TikTok dhe YouTube.
“Ata nuk kishin nevojë të krijonin atë lloj kredibiliteti apo ekspertize për të ndërtuar këto audienca”, tha Galen Stocking, zëvendësdrejtor kërkimor në Pew.
Disa nga influencuesit me audiencat më të mëdha përfshijnë Jay Shetty, i cili u trajnua si murg dhe tani poston këshilla për shëndetin mendor; Dr. Muneeb Shah, një dermatolog që poston për kujdesin e lëkurës; dhe Jen Selter, e cila poston për fitnes dhe ushqime të shëndetshme.
Studiuesit e Pew gjetën se disa influencues përdorin përvojat personale, si menaxhimi i një gjendjeje mjekësore ose të qenit prind, si kualifikimin e tyre kryesor.
Dr. Wellman tha se e kuptonte pse historitë personale janë kaq bindëse. Hulumtimet e saj të mëparshme kanë treguar se ndjeshmëria dhe transparenca po bëhen gjithnjë e më të rëndësishme në vendimet e njerëzve për kë të besojnë për informacion shëndetësor. Të ndash përvojën personale të humbjes së peshës ose një diagnozë kanceri është një mënyrë e shpejtë për të ndërtuar besim.
Por ka rreziqe në aplikimin e përvojës së dikujt tjetër në jetën tënde, tha Dr. Moran.
“Pjesa e dezinformimit nuk vjen domosdoshmërisht sepse diçka nuk është e vërtetë, por sepse thjesht nuk mund të përgjithësohet,” tha ajo.
Përdoruesit raportuan se dëgjojnë një gamë të gjerë temash: humbje peshe, shëndet mendor, suplemente dietike, pamje personale dhe më shumë.
Dr. Wellman, e cila i studion këta influencues që nga viti 2016 kur përmbajtja ishte kryesisht e fokusuar në fitnes, tha se kjo tregon sa shumë është zgjeruar industria e mirëqenies.
Raporti i ri nuk shqyrtoi nëse postimet e influencuesve ishin të bazuara në prova shkencore. Por në një anketë pasuese, studiuesit zbuluan se rreth 20% e amerikanëve që konsumojnë përmbajtje për mirëqenie online thanë se informacioni ishte “shumë ose jashtëzakonisht i ndryshëm” nga këshillat e ofruesve të tyre mjekësorë.
Shumë mjekë dhe ekspertë të shëndetit publik janë të shqetësuar për rritjen e influencuesve të mirëqenies, të cilët shpesh qëndrojnë pas dezinformimit viral shëndetësor, si pretendimi se kremi kundër diellit shkakton kancer ose se nikotina mund të kthejë mbrapsht Alzheimerin.
Disa mjekë janë përpjekur të konkurrojnë online për besimin dhe vëmendjen e përdoruesve të rrjeteve sociale, duke krijuar përmbajtje shpjeguese ose duke demaskuar dezinformata nga krijues të tjerë.
Muajin e kaluar, Shoqata Amerikane e Mjekësisë (AMA) lançoi një podcast të ri, “Health vs. Hype”, që synon të verifikojë “trendët e mirëqenies dhe pretendimet shëndetësore nga influencuesit që mbushin çdo ditë rrjetet tona sociale.”
Edhe pse disa mjekë kanë gjetur audienca të mëdha online, ata ende janë në pakicë.
Studiuesit e dezinformimit shëndetësor janë skeptikë se zgjidhja është thjesht mbushja e rrjeteve sociale me më shumë profesionistë mjekësorë. Dr. Wellman paralajmëroi se ata do ta kishin të vështirë të arrinin njerëzit që tashmë nuk pajtohen me ta.
Dr. Moran tha se ata gjithashtu duhet të përballen me një të vërtetë të pakëndshme të internetit: informacioni i nuancuar dhe i bazuar në prova shpesh nuk përhapet aq sa premtimi i një kure mrekulli ose një historie personale nga një influencues.
“Ata ofrojnë siguri: ‘Bleje këtë produkt, merr kontroll mbi jetën tënde në këtë mënyrë, regjistrohu në këtë program timin’”, tha Dr. Moran.
“Mjekësia nuk mund të të ofrojë gjithmonë atë”.









